Hz. Ali (a.s) Buyurdu ki:

B├╝y├╝k g├╝nahlar─▒n kefareti, zulme d├╝┼č├╝nlere yard─▒m etmek, acze d├╝┼č├╝nleri ferahland─▒rmakt─▒r.
Hz. Ali -
─░slamda Anne ve Baban─▒n Makam─▒ PDF Yazd─▒r e-Posta
Ender Da─č taraf─▒ndan yaz─▒ld─▒.   

─░slam da anne ve baban─▒n makam─▒ tart─▒┼č─▒lmaz derecede ├Ânemlidir. O kadar ├Ânemli ki Allah (cc) ibadetten sonra en ├Ânemli amelin ana ve babaya iyilik ve itaat etmek oldu─čunu belirtmi┼čtir.

Allah (cc) Kur'an-─▒ Kerim'de ┼č├Âyle buyurmaktad─▒r: ÔÇťGer├ži insana anas─▒na, babas─▒na (itaat etmeyi) de tavsiye ettik. Anas─▒ onu zay─▒fl─▒k ├╝st├╝ne zay─▒fl─▒kla ta┼č─▒d─▒. (Onun) s├╝tten ayr─▒lmas─▒ da iki y─▒l i├žindedir. Bana ve anana-babana ┼č├╝kret diye de (tavsiye ettik). D├Ân├╝┼č ancak banad─▒r.ÔÇŁ(Lokman suresi, ayet 14)
Ayette de anla┼č─▒ld─▒─č─▒ gibi Allah (cc) bizlere ana ve babam─▒za iyi davramay─▒ onlara itaat edip AllahÔÇÖtan sonra, onlara ┼č├╝kretmemiz gerekti─čini belirtmi┼čtir.

Ba┼čka bir ayette Allah (cc) ┼č├Âyle buyurmaktad─▒r: "Rabbin, ondan ba┼čkas─▒na ibadet etmemenizi ve anne babaya iyilik etmenizi emretmi┼čtir. ─░kisinden birisi yahut her ikisi senin yan─▒nda ihtiyarl─▒k ├ža─č─▒na ula┼č─▒rsa, sak─▒n onlara ├Âf bile deme; onlar─▒ azarlama onlara g├╝zel s├Âz s├Âyle; onlara rahmet ve ┼čefkat dolu tevazu kanad─▒n─▒ ger. Onlara al├žak g├Ân├╝ll├╝ ve ┼čefkatli davran ve onlar hakk─▒nda dua edip ┼č├Âyle de: Ey Rabbim, bunlar k├╝├ž├╝kken beni nas─▒l yeti┼čtirip b├╝y├╝tt├╝lerse, sen de onlara merhamet et, ac─▒." (─░sra Suresi, ayet 23-24)

├ľf kelimesi, herkesin ├žok s─▒k kulland─▒─č─▒ bir kelimedir. Allah (cc) insanlar─▒n ebeveynlerine ├Âf kelimesinin bile kullan─▒lmamas─▒ gerekti─čini bu ayette bizlere s├Âylemektedir. ─░mam Sad─▒k (a. s): "Allah anne babaya iyilik etmeyi emretmi┼čtir" ayetini ┼č├Âyle a├ž─▒klam─▒┼čt─▒r: "─░yilik etmek onlarla iyi ge├žinmek ve ihtiya├žlar─▒n─▒ onlar a─č─▒z a├ž─▒p istemeden yerine getirmektir..." (1) Hz. Ali (a.s) ┼č├Âyle buyurmu┼čtur: "Anne babaya iyilik yapmak en b├╝y├╝k farizad─▒r." (2)

Nedeni ise a├ž─▒kt─▒r. Mesela bir anneÔÇÖnin hamileli─či s─▒ras─▒nda bir s├╝r├╝ zorlu─ča katlanmak zorunda olmas─▒ ÔÇťAnas─▒ onu zay─▒fl─▒k ├╝st├╝ne zay─▒fl─▒kla ta┼č─▒d─▒.ÔÇŁ Bununla birlikte do─čumdan sonra, ├žocu─čun emzirme s├╝resi olan iki y─▒l boyunca anne, ├žocu─čuna kol kanat olur. ÔÇť(Onun) s├╝tten ayr─▒lmas─▒ da iki y─▒l i├žindedir.ÔÇŁ ├çocuk geli┼čiminde ve e─čitiminde ilk iki y─▒l ├žok b├╝y├╝k ├Ânem ta┼č─▒maktad─▒r. ─░┼čte bu y├╝zden insano─člunun ├Ânce AllahÔÇÖa (cc) sonra ana ve babas─▒na ┼č├╝kretmesi gerekmektedir. ÔÇťBana ve anana-babana ┼č├╝kret diye de (tavsiye ettik). D├Ân├╝┼č ancak banad─▒r.ÔÇŁ. Olur da bir insan─▒n anne ve babas─▒, ├žocu─čunun yan─▒nda ihtiyarla┼č─▒rsa onlara ├Âf bile dememeli, onlara daima g├╝zel s├Âz s├Âylemelidir. Nas─▒l biz ├žocukken bize kol kanat oldularsa, bizimde onlara kol kanat germemiz gerekmektedir. B├Âylelikle onlar─▒n r─▒zas─▒n─▒ kazanabiliriz. Bir d├╝┼č├╝n├╝n etraf─▒n─▒za bir bak─▒n─▒n hi├ž anne ve babas─▒n─▒n r─▒zas─▒n─▒ almayan bir insan muvaffak olmu┼č mudur bu d├╝nyada? Nitekim Resul-i Ekrem (s.a.a) ┼č├Âyle buyurmu┼čtur: "Kim ├Âmr├╝n├╝n uzamas─▒n─▒ ve r─▒zk─▒n─▒n bolla┼čmas─▒n─▒ istiyorsa, anne babas─▒na iyilik etsin ve akrabalar─▒na s─▒lay─▒ rahimde bulunsun." (3)

─░mam Ali naki (as) bir hadisinde ┼č├Âyle buyurmu┼čtur: ÔÇťAnne ve babay─▒ incitmek, fakirlik ve zillete sebep olur.ÔÇŁ

Daha bunun ├óhireti de var, orada anne ve babam─▒za davran─▒┼člar─▒m─▒zdan dolay─▒ da hesaba ├žekilece─čimizi de unutmayal─▒m. Ayetin sonundaki ÔÇťD├Ân├╝┼č ancak Banad─▒r.ÔÇŁ S├Âzleri de buna delildir. Resul-i Ekrem (s.a.a): "K─▒yamet g├╝n├╝nde iyilerin efendisi ├Âl├╝mlerinden sonra anne ve babalar─▒na iyilik yapan kimselerdir." (4)

Bir g├╝n bir ki┼či Resulullah'a (s.a.a) gelerek ya Resulullah dedi, anne baban─▒n evlatlar─▒ boynundaki hakk─▒ nedir? Sevgili Peygamberimiz ┼č├Âyle buyurdu: "Onlar senin cennet ve cehennemindir." (5)

Yani onlara yapaca─č─▒n iyilikler ve onlara kar┼č─▒ vazifelerini yerine getirmenle cenneti kazanabilirsin. Ama onlara kar┼č─▒ vazifelerini yerine getirmezsen cehennemi hak etmi┼č olursun.

─░mam Cafer el-sad─▒k (as) inciler dizisi diye adland─▒r─▒lan s├Âzlerinde, bu konuda ┼č├Âyle buyurmu┼čtur: ÔÇťAnne ve baban─▒n, evlad─▒n ├╝zerinde ├╝├ž hakk─▒ vard─▒r: Her hal├╝karda onlara te┼čekk├╝r etmek, Allah'a kar┼č─▒ g├╝nah i┼člemeye emretmeleri hari├ž t├╝m emir ve nehiylerine uymak, gizli ve a├ž─▒kta hay─▒rlar─▒n─▒ istemek. Evlad─▒n, baban─▒n ├╝zerinde ├╝├ž hakk─▒ var: ─░yi anne se├žmek, g├╝zel isim takmak ve terbiyesi i├žin gayret sarf etmek.ÔÇŁ

G├Âr├╝ld├╝─č├╝ gibi bu ayet ve hadislerde Allah-u Teala anne babaya iyilik etme─či, onlara itaat ve ┼č├╝kretmeyi emretmi┼čtir. Bu da Anne baban─▒n Allah ccÔÇÖnin kat─▒ndaki makam─▒n─▒ ve onlara iyilik ve itaat etmenin ├Ânemini g├Âstermektedir. Bu itaat tabi ki bir noktaya kadar ÔÇťE─čer onlar seni, hakk─▒nda bilgin olmayan bir ┼čeyi (k├Âr├╝ k├Âr├╝ne) bana ortak ko┼čman i├žin zorlarlarsa, onlara itaat etme. Onlarla d├╝nyada iyi ge├žin. Bana y├Ânelenlerin yoluna uy. Sonunda d├Ân├╝┼č├╝n├╝z ancak banad─▒r. O zaman size, yapm─▒┼č olduklar─▒n─▒z─▒ haber veririm.ÔÇŁ (lokman s├╝resi 15) Her ┼čeyde ebeveynlere itaat etmemiz gerekmekte; ama e─čer ki bizden Allah (cc) ┼čirk ko┼čmam─▒z─▒ isterlerse i┼čte o zaman onlara itaat etmeme hakk─▒na sahibiz. Ama yine de Allah (cc) insan─▒n anne ve babas─▒n─▒n b├Âyle bir ┼čey istemeleri halinde bile onlarla iyi ge├žinmesini istemektedir. Bu konuda Sekizinci ─░mam─▒m─▒z ─░mam R─▒za (a. s) bir hadisinde ┼č├Âyle buyurmu┼čtur: "Anne babaya iyilik etmek vaciptir; hatta m├╝┼črik olsa dahi. Elbette Allah'a isyan olan ┼čeylerde onlara itaat edilmez." (6)

Buraya kadar ayet ve hadislerden anne ve baban─▒n ikisine de iyilik ve itaat etmenin ├Ânemi anla┼č─▒l─▒yordu. Fakat di─čer bir├žok hadisten anla┼č─▒l─▒yor ki annenin hakk─▒ ve ona iyilik yapmak daha ├Ânemlidir. ─░┼čte bu hadislerden bir ka├ž─▒:

Bir g├╝n birisi Resulullah'a sorar: "Ben kime iyilik yapay─▒m." Resulullah "Annene" der. Sonra tekrar kime diye sordu─čunda tekrar "Annene" der. Adam tekrar sorar; Resulullah tekrar "Annene" der. Adam tekrar sorunca Resulullah bu sefer "Babana" diye cevap verir."(7)

─░mama Ali Zeynel Abidin hukuk risalesi diye me┼čhur olan mektubunda ┼č├Âyle buyurmu┼čtur:

- Annenin senin ├╝zerindeki hakk─▒ ┼čudur: Bilmelisin ki, o hi├ž kimsenin di─čerini ta┼č─▒mad─▒─č─▒ bir yerde (karn─▒nda) seni ta┼č─▒m─▒┼čt─▒r. Hi├ž kimsenin ba┼čkas─▒na vermedi─či kendi y├╝re─činin meyvesinden sana yedirmi┼č ve seni seve seve kula─č─▒, g├Âz├╝, eli, aya─č─▒, sa├ž─▒, derisi ve (k─▒sacas─▒) b├╝t├╝n azalar─▒yla korumu┼čtur. Hamilelik d├Âneminin b├╝t├╝n zorluk, dert, elem ve gamlar─▒n─▒ y├╝klenen de yine o olmu┼čtur. Sonra Rabbin seni ondan ay─▒r─▒p yery├╝z├╝ne getirmi┼čtir. A├ž kal─▒p seni doyur┬şmaya, ├ž─▒plak kal─▒p seni giydirmeye, susuz kal─▒p sana su vermeye, g├╝ne┼čte kal─▒p seni g├Âlgede tutmaya, zorluklar ├žekerek seni nazl─▒ca yeti┼čtirmeye, uykusuz kalarak seni tatl─▒ tatl─▒ uyutmaya raz─▒ olan yine o olmu┼čtur. Karn─▒ sana yuva, ete─či ├Ârt├╝, g├Â─čs├╝ su kab─▒, can─▒ siper, d├╝n┬şyan─▒n s─▒cakl─▒k ve so─čuklu─čuna, senin i├žin biz┬şzat kendisi tahamm├╝l eden yine de o olmu┼čtur. ├ľyleyse bu iyilikler miktar─▒nca ona te┼čekk├╝r etmelisin. Bunu Allah'─▒n yard─▒m─▒ olmaks─▒z─▒n yapman m├╝mk├╝n de─čildir.

Rivayet edildi─čine g├Âre birisi Resul-i Ekrem'e gelerek "Ya Resulullah, ben ├žok k├Ât├╝ i┼čler yapm─▒┼č─▒m, acaba benim t├Âvbem kabul olur mu? demi┼č. Resul-i Ekrem "Acaba annen veya baban ya┼č─▒yor mu? diye sormu┼č; o da "Babam ya┼č─▒yor" demi┼č. Resul-i Ekrem "Git ve ona iyilik et" buyurmu┼č. Adam ├ž─▒k─▒p gittikten sonra, Resul-i Ekrem yan─▒ndakilere d├Ânerek ┼č├Âyle buyurmu┼č: "Ke┼čke annesi olsayd─▒ da ona iyilik etseydi; t├Âvbesi daha ├žabuk kabul olurdu." (8)

Yine Resul-i Ekrem'den (s.a.a) ┼č├Âyle nakledilmi┼čtir: "Cennet annelerin aya─č─▒ at─▒ndad─▒r."(9)

Fat─▒ma (as) da s├Âyledi─či bir hadiste: ÔÇťS├╝rekli annenin hizmetinde ol. ├ç├╝nk├╝ cennet onun ayaklar─▒ alt─▒ndad─▒r.ÔÇŁ (Fat─▒madan k─▒rk hadis)

─░nsano─člunun anne ve babas─▒na mutlaka sayg─▒l─▒ olmas─▒ gerekmektedir. Onlara iyilik edelim; k├Ât├╝l├╝k edersek, ebeveynlerimize yapt─▒klar─▒m─▒z─▒n ayn─▒s─▒n─▒n ba┼č─▒m─▒za gelece─čini unutmayal─▒m. Sonu├žta; ne ekersek onu bi├žeriz. ─░mam Ali (as) bir s├Âz├╝nde: ÔÇťBabalar─▒n─▒za iyilik edin ki, ├žocuklar─▒n─▒z da size iyilik etsinler.ÔÇŁ Hz. Ali (as)ÔÇÖ─▒n bu s├Âz├╝ hep akl─▒m─▒zda olsun ki hataya d├╝┼čmeyelim.


Dipnotlar:

1 -El-Kafi, C.2, S.157.

2-─×urer-ul Hikem, Hadis: 4423

3-Et-Ter─čib-u Vet-Terhib, C.3, S.317.

4-Bihar-├╝l envar, C.74, S.8

5-Et-Ter─čib-u Vet-Terhib, C.3, S.316.

6-Bihar-├╝l envar, C.74, S.72.

7-El-Kafi, C.2, S.159.

8-Bihar-├╝l envar, C.74, S.82.

9-Kenz-├╝l Ummal, Hadis: 45439.





Comments (0)

 

Kitap

Bu Kitab─▒ Okudunuz mu?
Reklam
"─░slamiyetin ├ľz├╝ Ger├žek Alevilik" bu kitap Alevili─čin ne oldu─čunu, nas─▒l bir inan├ž oldu─čunu, k─▒sa ve ├Âz bir ┼čekilde anlatacak ve Alevi karde┼člerimizin kendi inan├žlar─▒n─▒ anlamalar─▒na yard─▒mc─▒ olacakt─▒r.

Facebookta Payla┼č

Sayfay─▒ Facebookta Payla┼č─▒n

Arkada┼č─▒na Tavsiye Et

Aleviyyun.com © 2009 Arap Alevi Bilgilendirme Sitesi